صبح صالح ( مترجم : رحيمى نيا )

44

فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى )

استتار شود . ( 323 ) رَغْبَةً عَنْهُ : از روى بى رغبتى ، چيزى را ترك كردن . ( 324 ) دُيِّثَ : ( فعل مجهول از ديَّثَ ) ذليل شد . ( 325 ) الْقَمَاءَةُ : حقارت و ذلت ، و فعل آن « قمؤ » از باب « كرم » است . ( 326 ) الاسهَاب : از بين رفتن عقل ، زياده گوئى ، و « ضرب على قلبه بالاسداد » نيز روايت شده كه « اسداد » جمع « سد » به معنى حائل و مانع است . ( 327 ) أدِيلَ : برگردانده شد . ( 328 ) الْخَسْفَ : ذلت و خوارى . ( 329 ) النَّصَفْ : عدالت ، انصاف . ( 329 ) مُنِعَ النَّصَفَ : از عدالت محروم شد . ( 330 ) عُقْرُ الدَّارِ : وسط خانه ، درون خانه . ( 331 ) تَوَاكَلْتُمْ : كار را به يكديگر سپريد ( و هيچيك از شما عهده دار انجام آن نشديد ) . ( 332 ) شُنَّتْ الْغَارَات : از هر طرف بشما حمله شد . ( 333 ) الانْبَار : شهرى بر كنارهء شرقى فرات كه در آن زمان رو برويش شهر « هيت » قرار داشت . ( 334 ) الْمَسَالِح : جمع « مسلحة » ، سر حدات ، برج‌هاى نگهبانى ، جاهايى كه خطر حمله دشمن وجود دارد . ( 335 ) الْمُعَاهَدَة : ذمّى ، امان داده شده . ( 336 ) الحِجْل : خلخال . ( 337 ) الْقُلُبْ : جمع قلب ، النگوها ، دستبندها . ( 338 ) رُعُث : جمع « رعاث » و رعاث جمع « رعثة » است ، گوشواره‌ها ، گردن بندها . ( 339 ) الاستِرْجَاع : گفتن جملهء « انّا للّه و انّا اليه راجعون » در حالت گريه . ( 339 ) الاسْتِرْحَام : شفقت و مهربانى خواستن . ( 340 ) وَافِرِينَ : تمام و بدون كم و كاست . ( 341 ) الْكَلْمُ : جراحت و زخم . ( 342 ) تَرَحاً : اندوه و حزن . ( 343 ) الْغَرَض : چيزى كه بسوى آن تير اندازى مىشود ، سيبل ، يعنى شما به مثابه هدفى براى تيرهاى دشمن هستيد . ( 344 ) حَمَارَّةُ الْقَيْظِ : شدت گرما . ( 345 ) التَسْبِيخ : تخفيف ، تسكين . ( 346 ) صَبَارَّةُ الشِّتَاء : شدت سرماى